Nghỉ thai sản và nghỉ chăm con là quyền lợi mà người lao động được pháp luật bảo vệ
Khi quyết định làm việc lâu dài tại Nhật Bản, nhiều người thường dành nhiều thời gian để tìm hiểu về công việc, mức lương hay môi trường làm việc. Tuy nhiên, những chế độ liên quan đến mang thai, sinh con và chăm sóc gia đình cũng là những kiến thức rất quan trọng mà không phải ai cũng tìm hiểu từ sớm.
Tại Nhật, người lao động được pháp luật bảo vệ với nhiều chế độ như nghỉ trước và sau sinh, nghỉ chăm con và các khoản trợ cấp theo điều kiện quy định. Trong một số trường hợp như chưa thể xin được nhà trẻ, thời gian nghỉ chăm con còn có thể được gia hạn.
Đây là những chính sách nhằm giúp người lao động có thể cân bằng giữa công việc và cuộc sống gia đình, vì vậy việc sử dụng các chế độ này là quyền lợi hoàn toàn chính đáng.
Tuy nhiên, bên cạnh quyền lợi của người lao động, những quyết định liên quan đến nghỉ thai sản và nghỉ chăm con cũng có thể ảnh hưởng đến kế hoạch nhân sự của doanh nghiệp. Hiểu được điều này sẽ giúp mỗi người có thêm góc nhìn để chuẩn bị tốt hơn cho quá trình làm việc lâu dài.
Có những tình huống mà không bên nào làm sai
Một doanh nghiệp từng chia sẻ về trường hợp của một nhân viên người Việt. Sau khoảng nửa năm làm việc, chị kết hôn và mang thai. Sau khi sinh con, chị nghỉ theo chế độ chăm con. Do chưa xin được nhà trẻ nên thời gian nghỉ được kéo dài theo quy định.
Đến khi doanh nghiệp chuẩn bị kế hoạch để chị quay trở lại làm việc thì chị tiếp tục mang thai bé thứ hai và lại bắt đầu một chu kỳ nghỉ sinh, nghỉ chăm con mới.
Nếu chỉ nhìn từ phía người lao động, đây là quyền lợi được pháp luật bảo vệ. Việc mang thai, sinh con hay thời điểm xin được nhà trẻ đều không phải lúc nào cũng có thể chủ động hoàn toàn.
Nhưng nếu nhìn từ phía doanh nghiệp, việc chưa xác định được thời điểm nhân viên có thể quay lại làm việc cũng khiến công tác bố trí nhân sự và kế hoạch công việc trở nên khó khăn hơn.
Đây là một ví dụ cho thấy trong thực tế, có những tình huống mà cả người lao động và doanh nghiệp đều không sai, nhưng vẫn cần cùng nhau tìm cách giải quyết sao cho hài hòa.
Chủ động trao đổi sẽ giúp cả hai bên dễ chuẩn bị hơn
Không phải mọi thay đổi trong cuộc sống đều có thể dự đoán trước. Tuy nhiên, khi đã có kế hoạch kết hôn, mang thai hoặc nghỉ chăm con, việc trao đổi với doanh nghiệp từ sớm luôn mang lại nhiều lợi ích.
Doanh nghiệp sẽ có thêm thời gian để chuẩn bị phương án nhân sự, sắp xếp công việc hoặc đào tạo người thay thế nếu cần. Ngược lại, người lao động cũng có cơ hội trao đổi về kế hoạch quay trở lại làm việc, các chế độ mình được hưởng và những hỗ trợ có thể nhận được trong quá trình nghỉ.
Một cuộc trao đổi cởi mở không làm mất đi quyền lợi của người lao động, nhưng có thể giúp giảm bớt những khó khăn phát sinh cho cả hai phía.
Đừng chỉ nghe truyền miệng, hãy chủ động tìm hiểu quyền lợi của mình
Đối với người nước ngoài đang sinh sống tại Nhật, không ít người chỉ bắt đầu tìm hiểu các chế độ thai sản hoặc nghỉ chăm con khi sự việc đã xảy ra. Điều này đôi khi khiến họ bỏ lỡ thời điểm chuẩn bị hồ sơ hoặc không biết mình có thể nhận được những hỗ trợ nào.
Nếu đang có kế hoạch sinh con hoặc chuẩn bị xây dựng gia đình tại Nhật, bạn nên chủ động tìm hiểu các quy định hiện hành và liên hệ với 市役所 hoặc 区役所 nơi cư trú để được hướng dẫn về thủ tục, trợ cấp, nhà trẻ và các chính sách hỗ trợ dành cho gia đình có con nhỏ.
Việc tiếp cận thông tin từ các cơ quan chính thức sẽ giúp bạn hiểu đúng quyền lợi của mình và có sự chuẩn bị tốt hơn cho cả công việc lẫn cuộc sống.
Chuẩn bị trước sẽ giúp hành trình làm việc tại Nhật bền vững hơn
Làm việc lâu dài tại Nhật không chỉ là tìm được một công việc phù hợp mà còn là chuẩn bị cho những thay đổi có thể xảy ra trong cuộc sống. Hiểu đúng quyền lợi của mình, chủ động trao đổi với doanh nghiệp và tìm kiếm thông tin từ các nguồn chính thức sẽ giúp bạn tự tin hơn khi đưa ra những quyết định quan trọng.
Ở chiều ngược lại, khi người lao động và doanh nghiệp cùng chia sẻ thông tin, cùng chuẩn bị cho những thay đổi trong tương lai, nhiều tình huống tưởng như khó xử cũng có thể được giải quyết theo hướng tích cực hơn. Đó cũng là nền tảng để xây dựng một môi trường làm việc ổn định và gắn bó lâu dài.